De vergeten voetballer is een speler, die in dienst van Ajax is geweest en die op ons als supporters een onuitwisbare indruk heeft gemaakt. Of een Ajax-voetballer waar wij goede en warme herinneringen aan hebben beleefd, een voetballer die bekend is geworden door een incident of gewoon om zijn verdiensten voor onze mooie club. In deel 14 van deze rubriek richten wij onze aandacht op de voetballer die nooit de verwachtingen waar heeft kunnen maken in het shirt van Ajax: Thimothée Atouba.

De hoofdpersoon in deze rubriek heeft een legendarische indruk in zijn carrière achter gelaten. En dat kwam niet zo zeer door zijn hele goede spel, maar vooral door het totaal mislukte avontuur dat hij bij Ajax beleefde. Onder trainer Martin Jol ooit bij Ajax binnen gewandeld, nadat hij een redelijke carriere bij HSV in Duitsland had opgebouwd. Thimothée Atouba had het lijf van een freefighter, maar liet bij Ajax de indruk achter die iedere Ajax supporter deed terugdenken aan Ivan Gabrich. Met veel bombarie binnengehaald, maar nooit op één goede prestatie te kunnen betrappen. Toch was zijn carrière in Zwitserland veelbelovend begonnen.

Het begin van zijn carrière

Thimothée Atouba werd in Douala in Kameroen geboren. In Kameroen ontwikkelde hij zich tot een beloftevolle verdediger, die met zijn fysieke spel juist opviel. Atouba was lenig, sterk aan de bal en had heel veel loopvermogen. Eigenlijk was Atouba uitermate geschikt voor de Engelse competitie, waar ze dit soort spelers graag zien. Alleen zijn carrière nam een andere wending. Na 1 jaar bij Union Douala in Kameroen te hebben gespeeld, koos Thimothée Atouba voor de Zwitserse competitie. Atouba was 18 jaar toen hij in Neuchâtel neerstreek om bij de plaatselijke Xamax zijn carriere te beginnen. Twee jaar zou zijn tijd daar duren en in dat tijdsbestek speelde hij 50 wedstrijden.

Na twee jaar bij Xamax te hebben gespeeld, had hij naam gemaakt. Zelfs zo goed dat de topclub FC Basel Atouba graag in wilde lijven. En zo geschiedde, Atouba koos voor het avontuur in Basel. In zijn eerste jaar speelde Basel Champions League. Basel zat in de groep met Liverpool en Valencia en mede dankzij een doelpunt van Atouba schakelde Basel Liverpool uit in de knock-out fase. Met zijn sterke optreden in de Champions League was zijn naam bekend geworden.

Engeland lonkte. Helemaal toen Tottenham Hotspur het aandurfde om Atouba aan te trekken in 2004. Technisch Directeur Frank Arnesen en trainer Martin Jol hadden veel vertrouwen in de fysiek sterke verdediger. Echter de ontwikkeling kwam er helaas voor de man uit Kameroen niet uit. En na 18 wedstrijden op White Hart Lane vertrok Atouba naar de Bundesliga. Hamburger SV was zijn nieuwe bestemming.

“Stinkefinger-Affäre”

Maar ook bij de Noord-Duitsers maakte hij niet alleen in indruk om zijn voetbalkwaliteiten. Op de trainingen en wedstrijden maakte hij met zijn schijnbewegingen medespelers en tegenstanders gek. Alleen Atouba had ook een donkere kant. De incidenten volgden elkaar in een kort tijdsbestek op. Eerst was daar de fitheidstest, die hij niet haalde bij Hamburger SV (HSV). Nou houden de Duitsers van veel lopen. Echter, dat was niet hoe Atouba het zag. Atouba beledigde het bestuur van HSV openbaar tijdens de contractbesprekingen.

Maar echt bekend werd Atouba in 2006 tijdens de Champions League wedstrijd tegen CSKA Moskou. Na uitgescholden te zijn door het eigen publiek met de meest walgelijke scheldwoorden, was Atouba het zat. Hij toonde daarop zijn frustratie richting het thuispubliek en liet duidelijk zichtbaar zijn middelvinger zien aan het publiek. Duitsland stond in vuur en vlam. Atouba kreeg twee wedstrijden schorsing, al vond men wel dat het probleem niet bij hem lag, maar meer bij de racistische supporters op de Vip-Kurve in het AOL stadion.

In 2008 werd deze serie incidenten uitgebreid met het te laat komen na de Afrika-Cup. Atouba liet de club niets horen en was dagen van de radar. Atouba was een speler geworden, die deed waar hij zin in had. Eentje waar je niet op kon bouwen. Tijdens een UEFA-cup duel in 2008 scheurde Atouba zijn achillespees. Een maandenlange revalidatie was vervolgens het resultaat. In de tussentijd liep zijn contract af en wilde HSV toch wel graag verlengen. Ze zagen toch wel de kwaliteiten van de fysiek sterke Atouba. Echter Atouba kon zich niet vinden in de arbeidsvoorwaarden van het aangeboden contract. En zo geschiedde dat hij na 4 seizoenen in de Noord-Duitse stad op zoek ging naar een nieuw avontuur.

Nog niet eens een handvol wedstrijden in Ajax-1

In de zomer van 2009 was Ajax op zoek naar een vervanger voor Thomas Vermaelen. Op 7 juli mocht de nieuwe trainer Martin Jol Thimothée Atouba als nieuwe centrale verdediger presenteren. Echter er waren veel sceptici. Was Atouba niet al heel lang geblesseerd geweest? Kon hij überhaupt nog wel op zijn niveau van HSV terugkeren? En had Ajax hem ook gehaald, als ze wel geld hadden om hem te investeren? Ajax had in de zomer van 2009 een lege kas.

Dat is een totaal ander beeld dan de huidige stand van zaken. Martin Jol had te maken met de naweëen van het tijdperk van Marco van Basten. De oud-spits van Ajax en AC Milan had een vermogen uitgegeven bij Ajax en eigenlijk leefde Ajax boven haar stand. Het geld was nagenoeg op, maar toch kon technisch directeur en assistent-trainer Danny Blind een aantal aankopen doen. De aankopen luisterden die zomer van 2009 naar de namen van Jeroen Verhoeven, George Ogăraru, Demy de Zeeuw, latere cultheld Marko Pantelic, Dennis Rommedahl en de twee Braziliaanse talenten, Zé Eduardo en Kerlon. En Thimothée Atouba dus.

Na een duel met Jong Ajax tegen VVSB, waar hij een uur meespeelde, mocht hij in de 3e competitieronde in de uitwedstrijd tegen PSV debuteren. Het werd geen groot succes. Ajax verloor in een spektakelstuk met 4-3. Atouba speelde de gehele wedstrijd, maar liet niet direct zien een betrouwbare verdediger te zijn. Deze wedstrijd werd dan ook meteen zijn laatste wapenfeit, want Jol koos vanaf dat moment voor Van der Wiel, Alderweireld, Vertonghen en Emanuelson. Atouba zat vanaf dat moment meer op de tribune dan op de bank. Atouba raakte zwaar geblesseerd aan zijn knie. Zijn vrouw werd er vervolgens op uit gestuurd naar Lourdes om het “heilige water” terug te nemen in de hoop dat dat zijn herstel zijn bespoedigen. Echter ook het water van Lourdes mocht niet baten.

Einde Ajax carrière is tevens echte einde

Na anderhalf jaar werd Jol weggestuurd door Ajax, wat later als het begin van de “fluwelen revolutie” werd bestempeld. Atouba maakte dat nog een half jaar mee en aan het einde van het seizoen 2011 besloot Ajax zijn contract begrijpelijkerwijs niet te verlengen. Atouba bleef een jaar werkeloos aan de kant staan en kreeg in november 2012 nog één keer een contract aangeboden. Hij vertrok richting het Spaanse eiland Las Palmas. Daar speelde hij 10 wedstrijden, voordat hij spreekwoordelijk zijn voetbalschoenen aan de wilgen hing.

De naam Atouba wordt nu af en toe nog gebruikt, maar meer om een speler aan te duiden die er helemaal niets van bakt. Dan wordt vaak verwezen naar de man uit Kameroen. Maar in Duitsland was Atouba echt wel iemand. Echter om in zijn nadagen Ajax nog een keer bij de hand te nemen, was teveel gevraagd voor Atouba. Hij was eigenlijk 2 jaar te laat bij Ajax binnen gekomen. Nu zal er altijd een negatieve klank overblijven als hij nog een keer wordt genoemd. Hij kwam naar eigen zeggen om het publiek te vermaken, maar dat vermaak had hij waarschijnlijk heel anders in gedachten….